niedziela, 25 października 2015

JAK ŻYĆ?


Dzisiaj za pomocą odpowiednio dobranego cytatu z „Wojny i pokoju” Lwa Tołstoja odpowiemy sobie na postawione w tytule pytanie. Na wstępie jednak trzeba dookreślić to pytanie. Nie chodzi bowiem o odpowiedź na samo pytanie: „jak żyć?”. Trzeba wiedzieć, „jak żyć”, żeby osiągnąć założony przez siebie cel. Chodzi mi o to, że pytanie „jak żyć” musi być związane z konkretnym celem tego życia. Cele te mogą być różne i, co za tym idzie, różne mogą być odpowiedzi na to pytanie. Tak więc inaczej będzie wyglądała odpowiedź na pytanie „jak żyć?”, gdy chcemy prowadzić wzorowe życie rodzinne. Inaczej będzie wyglądała odpowiedź na to pytanie, gdy naszym celem jest na przykład sława. Tak więc samo pytanie „jak żyć?” nie wystarcza do udzielenia poprawnej odpowiedzi. Trzeba raczej pytać: „jak żyć, żeby…”.

„Jak żyć, żeby mieć pieniądze i wpływy?”. Takie pytanie zdaje się zadawać narrator w „Wojnie i pokoju”. Zaraz udziela na to pytanie odpowiedzi, prezentując nam sylwetkę Borysa Drubeckiego, młodego adiutanta:

„(…) Przyswoił sobie całkowicie te niepisaną subordynację, która tak mu się była podobała w Ołomuńcu, a wedle której chorąży mógł stać bez porównania wyżej niż generał i wedle której, aby osiągnąć powodzenie w służbie, nie trzeba było ani wysiłków, ani pracy, ani męstwa, ani wytrwałości, lecz tylko umiejętności postępowania z tymi, którzy wynagradzali za służbę. (…) Zbliżał się i szukał znajomości tylko z ludźmi, którzy stali wyżej od niego i dlatego mogli mu być użyteczni.” (447)

Tak więc nie trzeba pracować. Wystarczy, że w odpowiednim momencie pokaże się odpowiednim ludziom, jak bardzo jesteśmy zajęci. Nie trzeba się starać. Wystarczy, że w odpowiedniej chwili przekona się odpowiednich ludzi, jak bardzo się staramy. Odpowiednim ludziom, to znaczy takim, którzy są władni podejmować decyzje w naszej sprawie.

Dodam, że taka postawa jest szalenie wygodna – jeżeli przełożony nie docenia naszych wysiłków (a i tak się często zdarza), to nic nie stracimy, bo tylko pozorowaliśmy nasze wysiłki. Gorzej byłoby, gdybyśmy autentycznie się starali, a na koniec dostali za to przysłowiowego kopa…


Cytat pochodzi z książki: Lew Tołstoj, Wojna i pokój, Wydawnictwo TPPR Współpraca, Warszawa 1988, T.2.